Analizując dotychczas przeprowadzone badania interwencyjne (The DaQuing IGT and Diabetes Study, Finish Diabetes Prevention Study, Diabetes Prevention Program, Stop-NIDDM, TRIPOD Study), zwraca uwagę fakt, że badane populacje to grupy wysokiego ryzyka zachorowania na cukrzycę typu 2 - pacjenci otyli, z upośledzoną tolerancją glukozy, a w badaniu TRIPOD - kobiety z wywiadem cukrzycy ciężarnych.

W środowisku medycznym od dawna toczy się dyskusja czy powinniśmy stosować leki w zapobieganiu cukrzycy. W chwili obecnej mamy dostateczne dowody, aby u pacjentów z grup ryzyka w prewencji cukrzycy stosować leczenie behawioralne, polegające na modyfikacji stylu życia, zwiększeniu aktywności fizycznej, wprowadzeniu zdrowych zasad dietetycznych.

Dowodów na to dostarczyły cytowane już badania fińskie (Finish Diabetes Prevention Study), chińskie (The Da Quing IGT and Diabetes Study), jak również amerykańskie stanowiące część amerykańskiego programu prewencji cukrzycy (Diabetes Prevention Program). Do badania tego kwalifikowano chorych z upośledzoną tolerancją glukozy ale bez jawnej cukrzycy. Większość pacjentów była otyła (średnie BMI>34kg/m2). Badanie zostało przeprowadzone w 3 grupach: I - grupa chorych, u której zastosowano lek i standardowe poradnictwo odnośnie trybu życia, II- grupa, gdzie podano placebo , w III grupie wprowadzono modyfikację stylu życia.

Osoby biorące udział w badaniu zachęcono do redukcji codziennej diety (zalecano dietę ubogokaloryczną, ubogotłuszczową oraz bogatobłonnikowa) oraz zalecono umiarkowany wysiłek fizyczny (ok. 150minut tygodniowo). Celem była redukcja masy ciała o 7%. o około 3 latach badań okazało się, że w grupie gdzie zastosowano modyfikację w zakresie stylu życia, redukcja ryzyka cukrzycy wynosiła aż 58%. W grupie osób przyjmujących leki - redukcja ta była niższa i wynosiła 31%. Wynika z tego, że na każde 10 osób z ryzykiem rozwoju cukrzycy, u 6 można zapobiec poprzez właściwy tryb życia. Wskazuje to na znaczenie prostych i mało kosztownych interwencji w zapobieganiu wielu chorób.

W posumowaniu, biorąc pod uwagę wyniki cytowanych powyżej badań, można z całą pewnością zalecić osobom z grup ryzyka rozwoju cukrzycy modyfikację stylu życia, która okazała się najskuteczniejszym sposobem zapobiegania cukrzycy typu 2. Trzeba dążyć do utrzymania prawidłowej masy ciała, zwiększać aktywność fizyczną, przestrzegać zasad zdrowego żywienia. Należy jednak podkreślić, że ten prosty z pozoru sposób postępowania wymaga olbrzymiej pracy i zaangażowania nie tylko personelu medycznego, ale również pacjenta i często całej jego rodziny.

Pismiennictwo:
Pan X.R., Li G.W., Hu Y.H. I wsp.: Effects of diet and exercise in preventing NIDDM in people with impaired glucose tolerance. The Da Quing IGT and Diabetes Study. Diabetes Care 1997;20:537-544.
Tuomilehto J., Lindstrom J., Erikcson J.G. i wsp: Prevention of type 2 diabetes mellitus by changes in lifestyle among subjects with impaired glucose tolerance. N Engl J Med 2001;344:1343-1350.
Knowler W.C, Barrett-Connor E., Fowler S.E. i wsp.: Reduction in the incidence of type 2 diabetes with lifestyle intervention or metformin. N Engl J Med 2002;346:393-403.